Til þeirra er málið varðar
Fréttir

Eftirspurnarskellir ollu vandræðum

21.9.2010 Fréttir

Ásgeir Daníelsson, hagfræðingur hjá Seðlabankanum flutti erindi nýlega um áhrif peningastefnu Seðlabankans á hrun bankakerfisins haustið 2008. Þó svo ég lýsi mig ekki sammála öllum hans ályktunum fannst mér frískandi að kynna mér efni fyrirlestrarins í samanburði við hálf- og vanþekkinguna sem einkennir umræðuna um orsakir hrunsins á vettvangi fjölmiðla- og stjórnmála. Ásgeir leggur áherslu á að það sem mestu hafi valdið um hvernig fór voru svokallaðir eftirspurnarskellir, ekki peningastefnan.

Í fyrirlestri sínum í Málstofu á vegum Seðlabankans er Ásgeir Daníelsson að verja peningastefnu Seðlabankans og hann bendir á að oftrúin á stöðugleika gjaldmiðilsins hafi ekki með peningastefnuna að gera. Hann bendir á að aðrir en Seðlabankinn hafi auglýst ágæti og styrk íslenska hagkerfisins á árinu 2005. Hann telur að hinir svokölluðu eftirspurnarskelli hafi mestu skipt um hvernig fór en þeir helstu voru:

•           Kárahnjúkavirkjun og Reyðarál. Þessi fjárfesting nam tæpum 300 milljörðum á árunum 2005-2007 eða sem nemur tæpum 8% af VLF. Þessi skellur var fyrirsjáanlegur

•          Einkavæðing bankanna og rýmkun útlána Íbúðalánasjóðs leiddi til mikillar útlánaþenslu. Þessi reynsla var í samræmi við það sem skeði á hinum norðurlöndunum 15 árum áður.

•          Gífurleg hækkun eignaverðs, einkum verðs á hlutabréfum. Langmest á árunum 2004 og 2005

•          Lækkun tekjuskatts um þrjú prósentustig sem ákveðin var við upphaf þensluskeiðsins 2004 og kom til framkvæmda á árunum 2005-2007 þegar brýnt var að draga úr eftirspurn.

•          Lækkun bindisskyldu úr 4% í 2% árið 2003, strax eftir að bankarnir voru einkavæddir.

Þessi fyrirlestur er athyglisverður og áhugaverður. Ég mæli með honum.



RSS fréttastraumur

Allt efni á vefnum www.btb.is er unnið af Björgólfi Thor Björgólfssyni eða fyrir hann. Hann ber ábyrgð á efni vefjarins og er jafnframt handhafi höfundarréttar.